ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ರೈಲು ಆರಂಭ! ಕೇವಲ 5 ರೂ. ಟಿಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣ; 90 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರಕ್ಕೆ ಕೇವಲ 25 ರೂ.
ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ರೈಲು ಆರಂಭ! ಕಡಿಮೆ ದರದಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಅಧ್ಯಾಯ.
ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ. ದೇಶದ ಮೊದಲ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಇಂಧನದಿಂದ ಸಂಚರಿಸುವ ರೈಲು ಸೇವೆಗೆ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಚಾಲನೆ ನೀಡಿದ್ದು, ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯತ್ತ ಭಾರತ ಮತ್ತೊಂದು ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಟ್ಟಿದೆ. ಹರಿಯಾಣದ ಜಿಂದ್ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ರೈಲಿಗೆ ಹಸಿರು ನಿಶಾನೆ ತೋರಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ರೈಲು ಜಿಂದ್ ಮತ್ತು ಸೋನಿಪತ್ ನಡುವೆ ಸಂಚರಿಸಲಿದ್ದು, ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಹಾಗೂ ಮಾಲಿನ್ಯರಹಿತ ಪ್ರಯಾಣದ ಅನುಭವವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ನೀಡಲಿದೆ.
ಈ ರೈಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಆಕರ್ಷಣೆ ಅದರ ಟಿಕೆಟ್ ದರವಾಗಿದೆ. ಕನಿಷ್ಠ ಟಿಕೆಟ್ ಕೇವಲ 5 ರೂಪಾಯಿಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ, ಗರಿಷ್ಠ ಟಿಕೆಟ್ ದರ 25 ರೂಪಾಯಿವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸುಮಾರು 90 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರವನ್ನು ಕೇವಲ 25 ರೂಪಾಯಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬಹುದಾದ ಕಾರಣ, ಈ ಸೇವೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರು, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿದಿನ ಸಂಚರಿಸುವ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಲಿದೆ. ಇಷ್ಟು ಕಡಿಮೆ ದರದಲ್ಲಿ ಆಧುನಿಕ ರೈಲು ಸೇವೆ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಜನರ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ.
ಜಿಂದ್–ಸೋನಿಪತ್ ನಡುವೆ 90 ಕಿ.ಮೀ. ಪ್ರಯಾಣ
ಹೊಸದಾಗಿ ಆರಂಭವಾದ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ರೈಲು 10 ಬೋಗಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಜಿಂದ್ ಮತ್ತು ಸೋನಿಪತ್ ನಡುವಿನ ಸುಮಾರು 90 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರವನ್ನು ಸುಮಾರು 2 ಗಂಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮಿಸಲಿದೆ. ಮಾರ್ಗಮಧ್ಯೆ 11 ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಈ ರೈಲು ನಿಲುಗಡೆ ಮಾಡಲಿದೆ. ಪ್ರತಿದಿನ ಸುಮಾರು 2,600ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಈ ಸೇವೆಯ ಪ್ರಯೋಜನ ಪಡೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.
ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಬಳಸಿರುವ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಇಂಧನ ಕೋಶ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ವದೇಶಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರ ವಿಶೇಷತೆ ಎಂದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿಗಳ ಅವಲಂಬನೆ ಇಲ್ಲದೆ, ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಇಂಧನದಿಂದಲೇ ರೈಲು ಚಲಿಸುತ್ತದೆ.
ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ರೈಲು ಹೇಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ?
ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ರೈಲುಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಇಂಧನ ಕೋಶ (Fuel Cell) ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಮತ್ತು ಆಮ್ಲಜನಕದ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಅದೇ ವಿದ್ಯುತ್ ರೈಲಿನ ಮೋಟರ್ಗಳನ್ನು ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹಾನಿಕಾರಕ ಹೊಗೆ ಅಥವಾ ಕಾರ್ಬನ್ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಹೊರಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ ನೀರಿನ ಹಬೆಯಷ್ಟೇ ಹೊರಬರುವುದರಿಂದ ಈ ರೈಲು ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.
ಶೂನ್ಯ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ
ಡೀಸೆಲ್ ರೈಲುಗಳು ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಕಾರ್ಬನ್ ಹಾಗೂ ಇತರ ಹಾನಿಕಾರಕ ಅನಿಲಗಳನ್ನು ಹೊರಸೂಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ರೈಲು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಇಂಗಾಲದ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಕೇವಲ ನೀರಿನ ಹಬೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಹೊರಹಾಕುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು Zero Emission Train ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ಯೋಜನೆಗಾಗಿ ಹರಿಯಾಣದ ಜಿಂದ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಗ್ರೀನ್ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಪೂರೈಕೆ ಘಟಕವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಭದ್ರತಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಭಾರತಕ್ಕೆ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದ ಗೌರವ
ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ರೈಲುಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಈಗ ಭಾರತವೂ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಜರ್ಮನಿ, ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ಡಮ್, ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಇಟಲಿ ಹಾಗೂ ಅಮೆರಿಕದಂತಹ ದೇಶಗಳು ಮಾತ್ರ ಈ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಇದೀಗ ಭಾರತವೂ ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ರೈಲ್ವೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ತೋರಿಸಿದೆ.
ಇಂಧನ ಆಮದು ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು, ಹಸಿರು ಇಂಧನ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ನೆರವಾಗುವುದು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ರೈಲ್ವೆ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಚಾಲನೆ
ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ರೈಲು ಉದ್ಘಾಟನೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರು ಅಮೃತ್ ಭಾರತ್ ನಿಲ್ದಾಣ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾದ ಪಂಜಾಬ್ನ ಜಲಂಧರ್ ಕ್ಯಾಂಟೋನ್ಮೆಂಟ್ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸಿದರು. ಇದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸಲಾದ 75 ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಯಿತು.
ಅಮೃತಸರ ಮತ್ತು ವಾರಣಾಸಿ ನಡುವೆ ಸಂಚರಿಸಲಿರುವ ಸಂತ ರವಿದಾಸ್ ಎಕ್ಸ್ಪ್ರೆಸ್ ರೈಲಿಗೂ ಚಾಲನೆ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಜೊತೆಗೆ ಚಂಡೀಗಢದ PGIMER ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಹೊಸ ಆರೋಗ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನೂ ಉದ್ಘಾಟಿಸಲಾಯಿತು.
ಭವಿಷ್ಯದ ಹಸಿರು ಸಾರಿಗೆಗೆ ಹೊಸ ದಿಕ್ಕು
ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ರೈಲು ಸೇವೆ ಕೇವಲ ಹೊಸ ರೈಲು ಯೋಜನೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಇದು ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಕಡಿಮೆ ಇಂಧನ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಒಂದೇ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿರುವ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷಿ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇಂತಹ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ರೈಲುಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಇದರಿಂದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿಯಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ದೇಶದ ರೈಲ್ವೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದತ್ತ ವೇಗವಾಗಿ ಸಾಗಲಿದೆ.